# &ark; El Kitabı

## Giriş

&ark;, arşivleri görüntüleme, çıkarma, oluşturma ve düzenleme yapabilen bir programdır. &ark;, `tar`, `gzip`, `bzip2`, `zip`, `rar`, `7zip`, `xz`, `rpm`, `cab`, `deb`, `xar` ve `AppImage` gibi çeşitli dosya biçimlerini işleyebilir (bazı arşiv biçimleri için destek, kurulu olan uygun komut satırı programlarına bağlıdır).

&ark; ana penceresi

&ark;’ı başarıyla kullanmak için KDE Frameworks 6’ya gereksiniminiz vardır. libarchive kitaplığının 3.1 veya üzeri sürümü; tar, sıkıştırılmış tar, rpm, deb ve cab arşivleri de dahil olmak üzere çoğu arşiv türünü işlemek için gereklidir. Diğer dosya biçimlerini işlemek için uygun komut satırı programları gerekir; bunlar `zipinfo`, `zip`, `unzip`, `rar`, `unrar`, `7z`, `lsar`, `unar` ve `lrzip` programlarıdır.

## &ark; Kullanımı

### Arşivleri Açmak

&ark; içinde bir arşivi açmak için Aç… (&Ctrl;O) Arşiv menüsünü seçin. Ayrıca, &dolphin; içinden dosyaları sürükleyip bırakarak ta arşivi açabilirsiniz. Arşiv dosyaları &ark; ile ilişkilendirilmelidir, &dolphin;’de bir dosyayı tıklayıp açabilmeniz için sağ fare düğmesine tıklayıp &ark; ile Aç ögesini seçebilir veya bu dosya için bir çıkarma eylemi seçebilirsiniz.

Ayarlar menüsünden bilgi panelini etkinleştirdiyseniz arşiv içinde seçili klasörler veya dosyalar hakkında ek bilgi görüntülenir.

#### Arşiv İşlemleri

Açık bir arşiv için Arşiv menüsünü kullanarak çeşitli işlemler yapılabilir. Örneğin, arşivi Farklı Kaydet… kullanarak farklı bir adla kaydedebilirsiniz. Tür, boyut ve MD5 özeti gibi arşiv özellikleri, Özellikler ögesi kullanılarak görüntülenebilir.

&ark; arşivleri bütünlük açısından sınama yeteneğine sahiptir. Bu işlev şu an `zip`, `rar` ve `7z` arşivleri için vardır. Sınama, Arşiv menüsünde bulunabilir.

#### Arşiv Açıklamaları

&ark;, `zip` and `rar` arşivlerinde gömülü olan açıklamaları işleyebilir.

`zip` içinde gömülü olan açıklamalar kendiliğinden görüntülenirler.

`rar` arşivlerini, Arşiv menüsünden Açıklama Ekle veya Açıklamayı Düzenle (&Alt;C) ögesine tıklayarak değiştirebilirsiniz.

Bir açıklamayı düzenlemek

Yalnızca `rar` arşivleri için açıklama menü ögesi etkindir.

`rar` arşivinden bir açıklamayı kaldırmak için açıklama penceresindeki metni silin.

### Dosyalarla Çalışmak

Bir arşiv açıldıktan sonra, arşiv içindeki dosyalar üzerinde çeşitli işlemler gerçekleştirebilirsiniz. Dosya menüsünden bir dosya seçip gerçekleştirmek için farklı işlemler seçilebilir:

- Önizleme (&Ctrl;P), &ark;’ın içsel görüntüleyicisiyle açılır. Bu hızlı bir saltokunur görüntüleyicidir; ancak tüm dosya türlerini desteklemez.

- Aç ögesi, dosyayı o dosya türü için ilişkili uygulamada açar.

- Birlikte Aç… ögesi, dosyayı açmak için kullanacağınız uygulamayı sizin seçmenize izin verir.

- Yeniden Adlandır (&Alt;F2) Bu eylem, her iki dosya ve klasörün adlarını değiştirmenize izin verir. Dolphin dosya yöneticisinde olduğu gibi, bu eylem kısayol yoluyla çağrılabilir ve yeniden adlandırma, satır içi düzenleme yoluyla yapılır. Ayrıca, dosya adlarında `/`, `.` ve `..` gibi geçersiz karakterlerin kullanılmasını önleyen dosya adı denetimleri de vardır.

- Sil (Sil), seçili olan dosyaları arşivden kaldırır. Bu eylemin geri alınamaz olduğunu unutmayın.

- Çıkar (&Ctrl;E) önceden erişilen klasörleri içeren bir alt menü açar ve bunlardan herhangi birine tez eklemeyi veya listelenmemiş bir klasöre göz atmayı seçebilirsiniz. Çıkarma işlemi hakkında hakkında daha fazla bilgi için bir sonraki bölüme bakın.

- Kes (&Ctrl;X) / Kopyala (&Ctrl;C) / Yapıştır (&Ctrl;V): Tipik dosya yöneticilerinde olduğu gibi taşı, yapıştır ve kopyalama yapılabilir. Kullanıcılar dosyaları farklı klasörlerdeki (ağaç görünümünde genişletilebilir) taşıyabilir veya kopyalayabilir ve aynı anda aynı hedefe yapıştırabilirler. Bir klasör kendisine kopyalanabilir; ancak taşınamaz. Çakışan dosya adları için de denetimler bulunmaktadır: Dosyaları, aynı ada sahip girdileri olan ve veri kaybına neden olabilecek bir klasöre kopyalayamaz veya taşıyamazsınız.

- Dosyalar Ekle (&Alt;A) Bu eylem, arşivin herhangi bir yerine dosyalar eklemek için kullanılabilir. Bir klasör seçip bu eylemi kullanırsanız dosyalar seçili klasöre eklenir. Aksi takdirde, yeni dosyalar arşivin kök dizinine eklenir.

#### Dosyaları Düzenlemek

Aç veya Birlikte Aç… kullanılarak açtığınız dosyaları düzenleyebilir ve kaydedebilirsiniz, Ark, arşivdeki dosyayı güncellemek isteyip istemediğinizi soracaktır. Evet yanıtı verirseniz arşiv kaydedilen dosya ile güncellenecektir.

### Dosyaları Çıkarmak

&ark; içinde bir arşiv açıldığında, bu arşiv çıkarılabilir. Bu, Dosya menüsünden Çıkar seçeneği seçilerek yapılır. Daha önce erişilen klasörleri içeren bir alt menü açar ve bunlardan herhangi birine tez eklemeyi seçebilirsiniz. Alternatif olarak, çıkarmayı etkileyen çeşitli seçenekleri ayarlayabileceğiniz Çıkar iletişim penceresini açmak için Şuraya Çıkar… alt menü ögesini seçin. Çıkar iletişim penceresinde olan kullanılabilir seçenekler hakkında bilgi için aşağıya bir göz atın.

Aynı çıkarma seçeneklerine erişmek için araç çubuğundaki Çıkar düğmesini de kullanabilirsiniz.

Tüm arşivi çıkarmak için Arşiv menüsündeki Tümünü Çıkar ögesini seçebilirsiniz. Bu eylem koşulsuz olarak arşivdeki tüm dosyaları çıkaracaktır.

Dosyaları ve klasörleri fare ile &dolphin;’deki bir klasöre sürükleyerek çıkarmak olanaklıdır.

Not: Dosyaları bir arşivden çıkarmak, arşivi ve içeriğini değiştirmez.

#### Çıkar İletişim Kutusu

Çıkar iletişim kutusu, dosyaların nereye çıkarılacağını seçmenize olanak sağlar. Öntanımlı konum, arşivin bulunduğu klasördür. Ayrıca, bu pencere &Ctrl;E düğmesine basılarak da açılabilir.

&ark; Çıkar iletişim kutusu

Dosyaların bir alt klasöre çıkarılmasını belirtebilirsiniz. Bu alt klasörün öntanımlı adı, dosya adı uzantısı olmayan arşiv adıdır; ancak bunu gereksinimlerinize göre düzenleyebilirsiniz. Çıkarma sırasında yolları korumak istiyorsanız Çıkarırken dosya yollarını koru seçeneğini seçin. Hedef klasörü &dolphin;’de açmayı veya çıkarma işlemi tamamlandıktan sonra &ark;’ı kapatmayı da seçebilirsiniz.

Arşiv listesinde bir veya daha fazla dosya vurgulanmışsa hangi dosyaların çıkarılacağını da seçebilirsiniz:

- Yalnızca seçili dosyalar yalnızca seçili dosyaları çıkarır.

- Tüm dosyalar arşivin tüm içeriğini çıkarır.

### Arşivler Oluşturmak ve Dosyalar Eklemek

&ark; ile yeni bir arşiv oluşturmak için Arşiv menüsünden Yeni (&Ctrl;N) ögesini seçin.

Bir arşiv oluştur

Arşiv adını, uygun bir uzantıyla (`tar.gz`, `zip`, `7z`, &etc;) birlikte yazabilir veya Süzgeç kutusundan ve `.uzantı` uzantısını kendiliğinden ekle seçeneğiyle yapabilirsiniz.

Yeni arşive dosya veya klasörler eklemek için Arşiv menüsünden Dosyalar Ekle… ögesini seçin.

Dosyaları arşive eklemenin başka bir yolu ise bir veya daha çok dosyayı; örn, &dolphin; üzerinden &ark; ana penceresine sürüklemektir. Böyle eklenen dosyaların her zaman arşivin kök dizinine ekleneceğini unutmayın.

Ek seçenekler iletişim kutusunun alt kısmında daraltılabilir gruplar halinde sunulur.

#### Sıkıştırma

Daha yüksek bir değer daha küçük arşivler oluşturur; ancak daha uzun sıkıştırma ve açma süreleri ile sonuçlanır. &ark; tarafından önerilen öntanımlı sıkıştırma düzeyi; genellikle boyut ve sıkıştırma (açma) hızı arasında iyi bir uzlaşmadır. Çoğu biçim için minimum sıkıştırma düzeyi yalnızca dosyaların saklanmasına eşdeğerdir; &ie; hiçbir sıkıştırma uygulanmaz.

`rar`, `7z` ve `zip` arşivleri için farklı sıkıştırma yöntemleri arasından seçim yapabilirsiniz.

Önceden seçili öntanımlılar dışındaki sıkıştırma yöntemlerinin kullanılmasının dosya arşivleyicilerle uyumluluğu sınırlayabileceğini unutmayın. Örneğin, `zip` arşivlerini Deflate dışındaki sıkıştırma yöntemleriyle açmanız daha yeni arşivleme yazılımları gerektirir.

#### Parola Koruması

Bir `zip`, `rar`, `7zip` ve `jar` arşivi oluşturduysanız bunu bir parola ile koruyabilirsiniz. Şu anda yalnızca `zip` biçimi çoklu şifrelemeyi desteklemektedir. Yalnızca bir şifreleme yöntemini destekleyen diğer biçimler için yöntem, açılır kutuda gösterilir.

Öntanımlı ZipCrypto dışındaki diğer şifreleme yöntemleri tüm dosya arşivleyicileri tarafından desteklenmeyebilir.

Parola korumalı bir arşiv oluştur

Dosya listesini göstermeden önce şifre istenip istenmeyeceğini seçin. Buna üstbilgi şifrelemesi denir ve yalnızca `rar` ve `7zip` biçimleri tarafından desteklenir. Acemi kullanıcılara en yüksek korumayı sağlamak amacıyla üstbilgi şifrelemesi öntanımlı olarak etkindir (kullanılabilir olduğunda).

#### Çok Parçalı Arşiv

`zip`, `rar` ve `7z` biçimleriyle çok parçalı arşivler oluşturabilirsiniz. Bunlara çok kısımlı veya bölünmüş arşivler de denir.

Çok parçalı bir arşiv, birkaç dosyaya bölünmüş büyük bir sıkıştırılmış arşivdir. Bu özellik, en büyük dosya boyutu sınırlıysa kullanışlıdır; örneğin, depolama ortamının sığasına veya ekleri olan bir e-postanın en büyük boyutuna göre.

Çok parçalı bir arşiv oluşturmak için Çok parçalı arşiv oluştur onay kutusunu işaretleyin ve iletişim kutusunda en büyük Parça boyutu’nu ayarlayın. Sonrasında bütün dosyaları arşive ekleyin ve &ark; gereken arşiv parçası sayısını üretecektir. Seçilen biçime göre, dosyalar artan sıralı bir numaralandırma şemasına iye olabilir; örneğin, `xxx.7z.001`, `xxx.7z.002` veya `xxx.zip.001`, `xxx.zip.002` veya `xxx.kısım1.rar`, `xxx.kısım2.rar` gibi.

Çok parçalı bir arşivi çıkarmak için tüm arşiv dosyalarını tek bir klasöre koyun ve &ark; içindeki en düşük uzantı numarasına sahip dosyayı açın. Bölünmüş arşivin diğer tüm bölümleri kendiliğinden açılacaktır.

## &ark;’ı Dosya Yöneticisinde Kullanmak

&dolphin; gibi bir dosya yöneticisinde bir arşive &RMB; ile tıklamak, Çıkar ögesini içeren bir bağlam menüsü açar. Menüde, arşivi &ark; ile açmak için bu ek ögeler bulunur:

- Buraya Çıkar, arşivin bulunduğu klasörde bir alt klasör oluşturur ve klasörleri ve dosyaları bu klasöre çıkarır. Arşiv yalnızca bir dosya veya klasör içeriyorsa bir alt klasör oluşturulmaz.

- Buraya Çıkar ve Arşivi Sil, arşivin bulunduğu klasörde bir alt klasör oluşturur ve klasörleri ve dosyaları bu klasöre çıkarır ve arşivi siler.

- Şuraya Çıkar…, hedef klasörü ve çeşitli çıkarma seçeneklerini seçebileceğiniz Çıkar iletişim kutusunu açar.

&dolphin;’in çeşitli dosya ve/veya klasörlere ilişkin bağlam menüsü, Sıkıştır alt menüsünde şu eylemleri görüntüler:

- “Arşiv.tar.gz” Olarak Sıkıştır ve “Arşiv.zip” Olarak Sıkıştır, bu arşiv türlerini geçerli klasörde oluşturur.

- Şuraya Sıkıştır…, klasörü, adı ve arşiv türünü seçebileceğiniz bir iletişim kutusu açar.

## Gelişmiş Toplu İş Kipi

&ark;, grafiksel kullanıcı arayüzünü başlatmadan arşivleri yönetmek için gelişmiş bir toplu iş kipine iyedir. Bu kip, arşiv çıkarmanıza veya oluşturmanıza ve bunlara dosya eklemenize olanak tanır.

Toplu iş kipi, &ark; kılavuz sayfası altında belgelendirilmiştir.

## Emeği Geçenler ve Lisans

&ark; telif hakkı © 1997–2016, &ark; Geliştirme Takımı.

## Yazarlar:

- Elvis Angelaccio elvis.angelaccio@kde.org

- Ragnar Thomsen rthomsen6@gmail.com

- Raphael Kubo da Costa rakuco@FreeBSD.org

- Harald Hvaal haraldhv@stud.ntnu.no

- Helio Chissini de Castro helio@conectiva.com.br

- Georg Robbers Georg.Robbers@urz.uni-hd.de

- Henrique Pinto henrique.pinto@kdemail.net

- Roberto Selbach Teixeira maragato@kde.org

- Robert Palmbos palm9744@kettering.edu

- Francois-Xavier Duranceau duranceau@kde.org

- Corel Corporation (Yazar: Emily Ezust) emilye@corel.com

- Corel Corporation (Yazar: Michael Jarrett) michaelj@corel.com

Belgelendirme telif hakkı © 2000 &Matt.Johnston; &Matt.Johnston.mail;

Belgelendirme güncellemesi, &kde; 3.3 — &Henrique.Pinto; &Henrique.Pinto.mail;.

Belgelendirme güncellemesi, KDE Uygulamalar 16.04 — &Ragnar.Thomsen; &Ragnar.Thomsen.mail;.

Çeviri: Kaan Özdinçer kaanozdincer@gmail.com

Çeviri: Emir SARI emir_sari@icloud.com

&underFDL; &underGPL;
&documentation.index;